Bulletineke Justitia
JFVJBN BJ

Bulletineke Justitia

Niet langer in de rechtbank of op kantoor: de juridische sector werkt thuis

Kato Dekkers
Toen in 2020 het coronavirus uitbrak, veranderde het dagelijks leven abrupt. Als middelbare scholier zat ik plots thuis, met mijn laptop op schoot, lessen te volgen vanaf de bank. Scholen gingen dicht, van andere mensen moest ik anderhalve meter afstand houden en mijn bijbaantje kwam stil te liggen. Inmiddels zijn we een paar jaar verder en studeer ik Rechtsgeleerdheid. Vanuit dat nieuwe perspectief vraag ik me af: wat heeft deze ingrijpende periode betekend voor de juridische wereld? Een sector die sterk leunde op fysieke aanwezigheid, die zich moest aanpassen aan thuiswerken.

Wonen in andermans huis: hoe studenten legaal kunnen kraken

Imke Beursgens
De woningnood voor studenten in Nederland is dringender dan ooit.[1] Een studentenkamer kost tegenwoordig bijna net zoveel als een klein vliegtuig, de wachttijden bij woningcorporaties zijn ontzettend lang en tijdens hospiteeravonden neem je het op tegen een halve collegezaal aan medestudenten. Velen houden vol en vinden na een tijdje een plek in een studentenkamer. Anderen nemen het heft in eigen handen. Ze wachten niet langer en beginnen met kraken.

Wie is hier echt? Deepfakes, portretrecht en de grenzen van digitale identiteit

Nina Joosten
Een video waarin een politicus ogenschijnlijk een omstreden uitspraak doet. Een naaktfoto die levensecht lijkt, maar volledig door artificiële intelligentie is gegenereerd. Of een overleden acteur die dankzij technologie opnieuw schittert in een reclamecampagne. Wat enkele jaren geleden nog sciencefiction leek, is inmiddels realiteit: deepfakes. Deepfakes zijn door kunstmatige intelligentie gegenereerde of gemanipuleerde beelden, video’s of audiofragmenten die het recht confronteren met fundamentele vragen over identiteit, reputatie en zeggenschap over het eigen gezicht en stemgeluid. Binnen het thema Media & Recht rijst de vraag: biedt het huidige juridische karakter voldoende bescherming tegen digitale persoonsvervalsing?

Hoe algoritmes onze mensenrechten bedreigen

Floor Dam
Iedereen post tegenwoordig wel eens een foto op Instagram of deelt een mening op X. Wat veel mensen echter niet weten, is dat deze berichten vaak worden gecontroleerd door algoritmes. Een algoritme is een set van regels en instructies die door een computer worden uitgevoerd om gegevens te analyseren en beslissingen te nemen. Hoewel deze algoritmes bedoeld zijn om processen te vereenvoudigen en te ordenen, brengen ze ook nadelen met zich mee. Algoritmes kunnen namelijk van invloed zijn op onze mensenrechten, met name op de vrijheid van meningsuiting. Maar in hoeverre vormen de algoritmes van sociale media een beperking op de vrijheid van meningsuiting zoals beschermd in artikel 7 van de Grondwet?

Zwijgen kan niet meer: mediadruk versus zwijgrecht

Maria Grybova
Een verdachte die zwijgt, zegt toch heel veel. Niet in de rechtszaal, maar in de media. Krantenkoppen suggereren dat ‘wie niets zegt, iets te verbergen heeft’, talkshows speculeren over motieven en sociale media vullen het stilzwijgen moeiteloos in. Hoewel het zwijgrecht een van de fundamenten van het strafproces vormt, lijkt het in de samenleving steeds minder vanzelfsprekend. De vraag dringt zich op: bestaat het zwijgrecht nog wel buiten de rechtszaal?

Tussen censuur en zorgplicht: de rol van de rechter in online platform moderatie

Tijn Hagen
Vandaag de dag zijn sociale media-platforms essentiële onderdelen van het publieke debat. Jongeren zijn vandaag de dag vaak sterk afhankelijk van platforms zoals Instagram en TikTok om op de hoogte te blijven van ontwikkelingen in de wereld. Ook belangrijke maatschappelijke discussies vinden in toenemende mate online plaats. Private social media platforms zoals X en Facebook konden lange tijd ongemoeid invloed uitoefenen op dit publieke debat door bepaalde meningen zichtbaar te maken of juist te verwijderen, moderatie vond namelijk enkel plaats op basis van de gebruikersvoorwaarden van de platforms zelf. Deze zuiver private benadering van moderatie staat echter onder druk, nu overheden in toenemende mate wetgeving doorvoeren om platforms te verplichten tot verwijdering van bepaalde content. Hiermee verschuift deze moderatie van privaat naar publiekrechtelijk van aard. Daarnaast ontstaat de vraag of en in hoeverre de overheid een privaat platform mag dwingen tot verwijdering van bepaalde berichten zonder de vrijheid van meningsuiting te schenden, en wat de rol van de rechter in deze afweging is.